ॐसंस्कृतजगत् शब्दकोशवर्णानुक्रमपाठ-विश्लेषकसीखें← खोज

मुख्य पृष्ठ › आप्टे संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश

अपवर्ग

apavargaआप्टे संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश

अपवर्गः [apavargḥ], 1 Completion, end, fufilment or accomplishment of an action; अपवर्गे तृतीया P.II.3.6;III.4. 6; (अपवर्गः = क्रियाप्राप्तिः or समाप्तिः Sk.) तेषां चैवापवर्गाय मार्गं पश्यामि नाण्डज Mb.5.113.17. क्रियापवर्गेष्वनुजीविसात्कृताः Ki.1.14; अपवर्गे तृतीयेति भणतः पाणिनेरपि N.17.68; Ki. 16.49; पञ्च˚ coming to an end in 5 days.

An exception, special rule; अभिव्याप्यापकर्षणमपवर्गः Suśr.

Absolution, final beatitude; अपवर्गमहोदयार्थयोर्भुवमंशाविव धर्मयोर्गतौ R.8.16; ज्ञानेन चापवर्गः Sāṅkhya K.44

A gift, donation.

Abandonment. आत्मदोषापवर्गेण तद्याच्ञा जनमोहिनी Bhāg.1.23.46.;

Throwing, discharge (as of arrows); मुष्टेरसंभेद इवापवर्गे Ki.16.2.

Cessation, end; क्रियाणामर्थशेषत्वात् प्रत्यक्षतस्तन्निवृत्त्या अपवर्गः स्यात् । Ms.11.1.27.

अन्य कोशों में यही शब्द

Monier-Williams संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश · पूरा पृष्ठ →
&c. see अप-√वृज् .

m. completion, end (e.g. पञ्चा*पवर्ग, coming to an end in five days) Ka1tyS3r. &c.

m. the emancipation of the soul from bodily existence, exemption from further transmigration

m. final beatitude BhP. &c.

m. gift, donation A1s3vS3r.

m. restriction (of a rule) Sus3r. S3ulb.

(also) shooting off (an arrow), Kir.

opp. to स्वर्ग (in phil.)
आप्टे संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश · पूरा पृष्ठ →
अपवर्ग [apavarga], &c.