ॐसंस्कृतजगत् शब्दकोशवर्णानुक्रमपाठ-विश्लेषकसीखें← खोज

मुख्य पृष्ठ › आप्टे संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश

ऋ

ṛआप्टे संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश

To throw, cast, fling; fix or implant in; हृदि शल्यमर्पितम् R.8.87.

To put or place on, fix upon, direct or cast towards (as the eye &c.); वामत्रकोष्ठार्पितहेमवेत्रः Ku.3.41; Ś.6.5,17,3.26; R.17. 79; Ś.6.8; Bk.5.9; Ku.6.11; R.15.77; Bg.8.7, 12.14; करपल्लवार्पित Śi.9.54.

To place in, insert, give, set or place; अपथे पदमर्पयन्ति हि R.9.74,78; चित्रार्पिताम् Ś.6.15 drawn in a picture; R.2.31; द्वारदेशे Amaru. 62; V.4.35; Mu.7.6; Bh.3.18; लोकोत्तरं चरितमर्पयति प्रतिष्ठाम् R. G.

To hand or make over; give to, give in charge of, consign, deliver; इति सूतस्याभरणान्यर्पयति Ś.1,4. 19; Bk.8.118; Y.2.65.

To give up, sacrifice (as the inherent sense); अत्र कलिङ्गगङ्गाशब्दौ आत्मानमर्पयतः S. D.2.

To give back, restore; अर्पितप्रकृतिकान्तिभिर्मुखैः R.19.1; Bk.15.16; Amaru.94; Ms.8.191; Y.2. 169.

To pierce through, perforate, penetrate.

🔍 सभी कोशों में खोजें

मुख्य शब्दकोश में

ऋजाना, उठाना, सौंपनाऋजाना, चलना, पाना, उभारना

अन्य कोशों में यही शब्द

Monier-Williams संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश · पूरा पृष्ठ →
the seventh vowel of the Sanskr2it Sanskrit alphabet and peculiar to it (resembling the sound of ri in merrily).
Monier-Williams संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश · पूरा पृष्ठ →
ind. an interjection expressing laughter L.

ind. a particle implying abuse L.

ind. a sound inarticulate or reiterated as in stammering W.
Monier-Williams संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश · पूरा पृष्ठ →
m. heaven L.

f. N. of Aditi अदिति L.
Monier-Williams संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश · पूरा पृष्ठ →
cl.1.3.5. P. ऋच्छति, इयर्ति, ऋणोति, and ऋण्वति (only Ved.); आर, अरिष्यति, आरत्, and आर्षीत्, to go, move, rise, tend upwards RV. Nir. &c.; to go towards, meet with, fall upon or into, reach, obtain RV. AV. S3Br. ChUp. MBh. &c.; to fall to one's share, occur, befall (with acc.) RV. AitBr. S3Br. Mn. &c.; to advance towards a foe, attack, invade S3Br. MBh. Mn.; to hurt, offend S3Br. vii; to move, excite, erect, raise, (
आप्टे संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश · पूरा पृष्ठ →
ऋ [ṛ], ind. An interjection of (1) calling; (2) ridicule; (3) censure or abuse; (4) used at the beginning of a sentence. -ऋः cf. ऋनि- र्ऋतिर्नलो नाकः खगराडथ वासुकिः । शालः पितृस्वसुः पुत्रोऽदितिर्दितिरुमा रमा ॥ Ek.
आप्टे संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश · पूरा पृष्ठ →
ऋ [ṛ], I. 1 P. [ऋच्छति, आर, आर्षीत्, अरिष्यति, ऋत; caus. अर्पयति; desid. अरिरिषति; अरार्यते reduplicative (अत्यर्थमृच्छति) cf. किमभीरुररार्यसे Bk.4.21.]

To go, move; अम्भच्छा- यामच्छामृच्छति Śi.4.44. यथाश्मानमृत्वा लोष्ठो विध्वंसेत Bṛi. Up.1.3.7.

To rise, tend towards. -II. 3 P. (इयर्ति, आरत्, ऋत Mostly used in the Veda.)
आप्टे संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश · पूरा पृष्ठ →
To go.

To move, shake.

To obtain, gain, acquire, reach, meet with.

To move, excite, raise (as voice, words &c.) वाचमियर्ति.

To display. -III. 5 P. (ऋणोति, ऋण)
आप्टे संस्कृत–अंग्रेज़ी कोश · पूरा पृष्ठ →
To injure, hurt.

To attack. -Caus. (अर्पयति, आर्पिपत्, अर्पित)